مریم رجوی در سال ۱۳۳۲ در تهران به دنیا آمد. او پس از دوران تحصیل در دبستان و دبیرستان وارد دانشگاه صنعتی شریف شد و فارغ التحصیل رشته مهندسی متالورژی از این دانشگاه است.
از طریق برادرش محمود که از اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران و در زمان شاه زندانی سیاسی بود، با مجاهدین آشنا شد. و در ارتباط با مجاهدین قرار گرفت. بعد از انقلاب ضدسلطنتی وی از مسئولین بخش اجتماعی مجاهدین بود. در سال ۱۳۵۸، از سوی مجاهدین به عنوان کاندیدای نخستین مجلس شورا بعد از انقلاب معرفی شد و مانند سایر کاندیداهای مترقی به علت تقلبات سیستماتیک حکومت نتوانست به مجلس راه یابد.
مریم رجوی در سال ۱۳۶۴ به عنوان همردیف مسئول اول مجاهدین معرفی شد. در سال ۱۳۶۸ به عنوان مسئول اول سازمان مجاهدین برگزیده شد. و در سال ۱۳۷۲، شورای ملی مقاومت ایران طی اجلاس رسمی خود، او را به عنوان رئیس جمهور برگزیده شورا برای دوران انتقال حاکمیت به مردم، انتخاب کرد.
مریم رجوی در این موضع منشا خدمات بسیاری به مقاومت ایران بوده و رو در روی رژیم آخوندی در ایران، دستاوردهای بزرگی برای این مقاومت کسب کرده است.
مصاحبه‌ها وسخنرانی‌های مریم در سال‌های اخیر در چند کتاب منتشر شده که از جمله عبارت‌اند از:
نه حجاب اجباری، نه دین اجباری، نه حکومت اجباری
آزادی گوهر حقیقی اسلام
ایران بدون اعدام
رژیم آخوندها در ایران کانون بنیادگرایی و تروریسم
همه برای آزادی
زنان نیروی تغییر
به سوی آزادی
اسلام، زنان، برابری

دیدگاه‌ها :
مریم رجوی، طی سخنرانی‌های متعدد نظریات خود و مقاومت ایران را به طور مشروح در مورد مسائل مهم سیاسی و اجتماعی ایران و مطرح کرده است.
در تیر ماه سال ۱۳۹۲، در گردهمایی بزرگ ایرانیان، مریم رجوی یک طرح ده ماده‌یی با عنوان برنامه ایران فردا را مطرح کرد.

جدایی دین و دولت:
مریم رجوی در ماده ۴ برنامه ایران فردا در مورد جدایی دین و دولت می‌نویسد:
مقاومت ایران از جدایی دین و دولت دفاع خواهد کرد. هر گونه تبعیض در مورد پیروان کلیه ادیان و مذاهب ممنوع خواهد بود.
در این رابطه، وی در کنفرانسی با نام اسلام دمکراتیک و بردبار علیه ارتجاع و بنیادگرایی در پاریس در سال ۱۳۹۴ گفت:
به عنوان يك زن مسلمان ضمن تأكيد بر لزوم جدايی دين و دولت و از جانب نسلی كه پنج دهه است، به‌دفاع از اسلام اصيل محمدی در برابر ارتجاع و بنيادگرايی برخاسته‌، اعلام می‌كنم:
۱ ـ ما دين اجباری و اجبار دينی را رد می‌كنيم، حكومت استبدادی تحت نام اسلام، احكام شريعت ارتجاعی و تكفير مخالفان، چه به نام شيعه و چه به نام سنی، ضد اسلام و ضد آيين رهايی بخش محمدی است.
۲ ـ از نظر ما گوهر اسلام، آزادی است؛ آزادی از هرگونه جبر و ستم و بهره‌كشی.
۳ ـ ما از اسلام حقيقی، يعنی اسلام بردبار و دموكراتيك پيروی می‌كنيم؛ اسلام مدافع حاكميت مردم، اسلام مدافع برابری زن و مرد.
۴ ـ ما تبعيض دينی را مردود می‌شماريم و از حقوق پيروان همه اديان و مذاهب دفاع می‌كنيم.
۵ ـ اسلام ما برادری همه مذاهب است. جنگ مذهبی و تفرقه‌افكنی ميان شيعه و سنی، ارمغان شوم ولايت فقيه برای استمرار خلافت ضد اسلامی و ضد انسانی است. آری، خدای ما خدای آزادی است، محمد ما پيامبر رحمت و رهايی است و اسلام ما دين انتخاب آزادانه است.
راه حل برای پایان دادن به بحران سوریه
مریم رجوی در کنفرانس‌های متعدد با حضور اعضا و شخصیتهای برجسته از اپوزیسیون سوریه، به افشای دخالت‌های رژیم آخوندی در سوریه و نقش ویرانگر آن پرداخته و راه حل پایان دادن به این بحران را بیان کرده است:
«رژيم آخوندي و لابي‌هايش، با دجالگري اين حقيقت را پنهان مي‌كنند كه عامل اصلي بحران و كشتار در سوريه رژيم آخوندي است و با بالا گرفتن قيام در ايران و سرنگوني آخوندها، نه تنها ايران مانند سوريه نمي‌شود، بلكه بحران در سوريه و عراق و ديگر كشورهاي منطقه جاي خود را به صلح و آرامش و دمكراسي مي‌دهد.
خروج پاسداران و مزدورانشان از سوريه خواست عموم مردم ايران است كه از جمله در قيام سراسري دي‌ماه امسال در ۱۴۲شهر فرياد مي‌زدند: «سوريه را رها كن، فكري به حال ما كن». بدون حمايت بيدريغ آخوندها و لشكركشي پاسداران و مزدورانشان، ديكتاتور سوريه سالها قبل سرنگون شده بود و منطقه وارد این جنگ و بحران مرگبار نمي‌شد. خامنه اي و ديگر سردمداران رژيم بارها تصريح كرده اند امنيت رژيم‌شان در گرو حضور در سوريه و عراق است و اگر در اين كشورها نجنگند، بايد در شهرهاي ايران بجنگند.
بنابراین راه حل این است که سپاه پاسداران و شبه‌نظامیان‌اش را از سوریه و عراق و دیگر کشورهای منطقه اخراج و از انتقال نيرو و سلاح توسط آن‌ها به این كشورها جلوگیری کنید».

سیاست درست اروپا در مقابل رژیم ایران چیست؟
پس از آغاز قیام اخیر مردم ایران، مریم رجوی طی سفر به استراسبورگ با شرکت در جلسات احزاب اروپایی، خواسته‌های مردم ایران را به نمایندگان شورای اروپا اعلام کرد. وی سپس در در اجلاسی با شرکت نمایندگانی از ۱۱ کشور اروپایی گفت:
 من روز ۲۴ ژانويه در شوراي اروپا در استراسبورگ، شوراي اروپا و اتحاديه اروپا و كشورهاي عضو را به اتخاذ تدابير مؤثر و تصميمات لازم‌الاجرا به منظور وادار كردن فاشيسم ديني حاكم به آزادي زندانيان قيام، آزادي بيان و اجتماعات و پايان دادن به سركوب زنان و لغو حجاب اجباري فراخواندم.
هرگونه رابطه با این رژیم بايد به توقف اعدام و سرکوب منوط شود. از مراودات اقتصادی با رژیم ایران، تنها ولایت فقیه و سپاه پاسداران سود می‌برند که آن را صرف سرکوب بیشتر مردم و جنگ‌افروزی در منطقه می‌کنند. بی‌ثبات سازی منطقه، مطابق تجربه‌ سال‌های اخیر، اروپا را هم با حملات تروریستی تحت فشار می‌گذارد.
حرف ما این است که  ۳۹سال خونريزي و جنايت، تبعيض و سركوب عليه زنان و خفقان و سانسور كافي است. اروپا بايد به سكوت و بي‌عملي خود پايان دهد و صف خود را از رژیم آخوندها جدا کند.
 این رژیم، آینده‌یی ندارد و مماشات با آن، بهای رسیدن به آزادی را برای مردم ایران سنگین‌تر و جنگ و بحران در منطقه را طولاني‌تر مي‌كند. البته نمی‌تواند مانع سرنگونی رژیم به‌دست مردم شود؛ همان‌گونه كه حمايت همه‌جانبه آمريكا و كشورهاي غربي تا آخرين ماه‌هاي حكومت شاه، نتوانست از سرنگوني آن جلوگيري كند.